ربيع بن أحمد الأخويني البخاري

671

هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )

و جن نوبه « 1 » كم شد آنكاه بكلنكبين كهن بسنده كنى و با همين از علاج دق دست باز ندارى جه همان علاجها « 2 » كياذ كردم « 3 » نكاه دارى و كر بر تو آن راه دشوار شوذ نخست علاج ( f . 534 ) دق كنى « 4 » و باز ديكرباره « 5 » علاج تب بلغميه - الدايمه و من بباب تب بلغمى ياذ كنم تا دوباره نكردذ . و هم‌جنين اكر تب غب بوذ علاج غبّ الدايمه كنى و بهيج حال دست باز ندارى از علاج دق ، و باز استاذان بيشين مرين تب غب را « 6 » اعنى تب دق بوذ كبا « 7 » تبى ديكر بوذ علاج بكشكاب كردند كبا سرطان نهرى جوشانيده بوند « 8 » و سرطان را بكيرند تازه و « 9 » بايها و دستها و انياب او « 10 » بيرون اندازند و باز بكافنند « 11 » و باز به آب و نمك و خاكستر بشويند تا « 12 » آن زهومت وى بروذ باز با كشكاب بجوشانند « 12 » كشك جو را نيم‌كوفته كنند و « 13 » جند او شانزده بار آب برافكنند و اين سرطان را به دو اندر افكنند « 14 » و جندان بجوشانند تا بقوام جلّاب كردذ و باز ببالايند و آنكاه ازين كشكاب با سرطان جوشيذه بدهند و من اين « 15 » معنى نه‌دانم همى و بولس « 15 » بكتاب « 16 » خويش مىكويذ كى سرطان بدان دهند تا استحالت نكند بعفونت و اخلاط عفن نفزايد اينك معنى اينست و استاذ كفتى « 17 » اكر

--> ( 1 ) - ف : نوبت ( 2 ) - ف : علاج ( 3 ) - ب ه : به كار دارى ( 4 ) - ف : افزوده . مردانه . ب ه : افزوده . سخت مردانه ( 5 ) - ف : بار ( 7 - 6 ) - ف : كه با دق بوذ يا با ( 8 ) - ف : جوشانيذه بوذ - ب ه : افزوده . لسان الحمل سه درمسنك . . . كل مختوم جهار درمسنك تخم كوكنار بنج . . . طباشير جهار درمسنك تخم كدو شيرين و . . . بوست باز كرده و تخم با برك از هر يك شش درمسنك دانه ابى بوست باز كرده هفت درمسنك رب السوس . . . بنج درمسنك . . . صمغ و كثيرا و نشاسته از هر يك بنج درمسنك . . . تخم خيار بادرنك بوست باز كرده هفت درمسنك صندل . . . سه درمسنك همه كوفته و بيخته بلعاب اسبغول . . . اب انار دهند يا اب خيار و شكر يا با جلاب . . . ( 9 ) - ف : افزوده . مر ( 10 ) - ف : « او » ندارد ( 11 ) - ف : بكافند ( 12 - 12 ) - ف : از زهومت او بشوذ باز كشكاب بجوشانند ( 13 ) - ب ه : هم ( 14 ) - ف : بذو اندر فكنند ( 15 - 15 ) - ف : را معنى ندانم همى بولوس ( 16 - 15 ) - « ف » و « ب ه » : بكناس ( 17 ) - ب ه : اعنى محمد زكريا رحمه اللّه